Obligaties

Obligaties, wat zijn dat precies?

Wil je beleggen in obligaties? Dan is het belangrijk dat je weet wat een het precies inhoudt.

Een obligatie is een soort lening die wordt uitgegeven door een overheid (of een semi-overheidsvorm) of door bedrijven of organisaties. Het is in feite een soort schuldbewijs. Wanneer je hierin belegt ben je in feite een schuldeiser. Dit wil zeggen dat overheid of het bedrijf in feite bij je in het krijt staat. Die lening zal moeten worden terugbetaald.

Wanneer je als belegger een of meerdere obligaties koopt, ontvang je hierover een vooraf bepaald percentage rente. Bovendien kun je actief obligaties (ver)kopen en ze wisselen tegen aandelen. Zoals bij andere beleggingsvormen zijn aan obligaties zowel voor- als nadelen verbonden. Het loont zeker de moeite jezelf erin te verdiepen want met de juiste kennis kun je hier heel wat winst mee behalen.

Welke voordelen bieden obligaties zoal?

Handelen in obligaties is populair bij beleggers en obligaties worden vaak gezien als een gunstige manier van beleggen. Doorgaans worden ze aangekocht door beleggers om meer stabiliteit onder te brengen in hun vermogen. Obligaties brengen namelijk minder risico's met zich mee dan aandelen.

Je kunt steeds de afgesproken rente inclusief de aflossing ontvangen. Slechts in een uitzonderlijk geval kan het gebeuren dat je alle opbrengsten en inleg verliest. Dit is het geval als de uitgever van de obligatie failliet gaat.

Bij obligaties worden vaak positieve koersen opgetekend wanneer de aandelenkoersen dalen, hierdoor kan er gecompenseerd worden. Aangezien koersen voortdurend kunnen stijgen of dalen is het verstandig om de risico's steeds zoveel mogelijk te spreiden.

Hoe winst behalen met obligaties?

Met obligaties kun je mooie winst behalen, het is een gunstige vorm van beleggen. Dit kan je op verschillende manieren bereiken, zoals bijvoorbeeld via de couponrente of via het koersrendement. Veelal ligt het rendement van obligaties wel lager dan bij andere beleggingsvormen.

De couponrente

Bij obligaties wordt vaak rente uitgekeerd, de zogenaamde couponrente. Deze wordt maandelijks uitbetaald en het kan zowel een vast als een variabel percentage omvatten. Vaak wordt een vast percentage gehanteerd als de rente jaarlijks en eenmalig wordt uitbetaald. Een variabel percentage hangt samen met bijvoorbeeld de hoogte van de zogenaamde Euro Interbank Offered Rate (de Euribor).

Het koersrendement

Met obligaties kun je ook winst maken via het koersrendement als de obligatie in waarde stijgt. Obligaties zijn zoals aandelen vrij te verhandelen. Het koersrendement is afhankelijk van verschillende factoren. Wanneer bijvoorbeeld de marktrente daalt, neemt de belangstelling voor de obligatie toe. Ook een verhoogde kredietwaardigheid van de uitgever kan tot hogere koersen leiden. Daarnaast kan de prijs bepaald worden door de interactie van vraag en aanbod op de markt op dat moment.

De couponrente samen en het koersrendement worden samen ook wel het effectieve rendement genoemd.

Soorten obligaties?

Er zijn verschillende soorten op de markt: gewone, achtergestelde, perpetuele, converteerbare en floating rate note obligaties. Iedere obligatie heeft haar eigen kenmerken.

Gewone obligaties

Dit zijn de meest bekende obligaties op de markt en worden om die reden als ‘gewoon’ of ‘normaal’ beschouwd. Dit type obligatie heeft geen bijzondere kenmerken. De meest bekende beleggingsvormen zijn staatsobligaties en bedrijfsobligaties. Op de eindvervaldag krijg je het geld dat je in de obligatie hebt geïnvesteerd terug. Bovendien weet je steeds hoeveel interest je jaarlijks kan innen.

Achtergestelde obligaties

Bij een achtergestelde obligatie verstrek je een achterliggende partij een lening die bij diens faillissement pas wordt terugbetaald wanneer andere obligaties en andere leningen reeds zijn afbetaald. Je loopt bij dit type obligatie meer risico omdat je niet de eerste in lijn bent wanneer de verstrekte lening moet worden afbetaald. De rente bij dit type obligatie ligt wel hoger waardoor dit type obligatie heel wat investeerders aantrekt.

Perpetuele obligaties

Bij een perpetuele obligatie is van tevoren geen bepaalde looptijd vastgelegd. Dit type obligatie wordt dus niet op een vast moment afgelost en kan zo dus oneindig lang open blijven staan.

Converteerbare obligaties

Converteerbare obligaties (ofwel convertible obligaties) kunnen onder speciale voorwaarden worden ingewisseld tegen aandelen van dezelfde overheid, instelling of van hetzelfde bedrijf. Die voorwaarden worden bepaald door de overheidsinstelling of door het bedrijf in kwestie. Vaak wordt er op voorhand door de partijen bepaald hoeveel aandelen te innen zijn in ruil voor één obligatie.

Floating rate note obligaties

De floating rate note (nota met variabele rente) obligatie is, zoals de naam reeds doet vermoeden, een obligatie zonder vaste rente. Die variabele rente fluctueert in met de stand van de marktrente. Dit is gunstig wanneer de rente stijgt want zo kun je een hoger rendement behalen. Aangezien de rente mee evolueert is de kostprijs voor dit type obligatie algemeen bekeken minder schommelend.

De kredietwaardigheid 

Alvorens in obligaties te gaan beleggen doe je er goed aan de kredietwaardigheid van de uitgever na te gaan. Allereerst is het belangrijk om te weten dat er, net zoals bij handelen in aandelen, beslist bepaalde risico’s aan verbonden zijn.

De kredietwaardigheid van de verstrekker van het krediet brengt risico's met zich mee. Om die reden is het essentieel om steeds te controleren of het bedrijf, de organisatie of de overheid in kwestie op het moment van de overeenkomst financieel stabiel is. Het meeste risico zit hem veelal niet in het niet worden uitbetaald, maar in de termijn van afbetalen bij een faillissement. Lees meer over faillissement en obligaties.

Staatsobligaties zijn veelal stabieler dan aandelen aangezien een overheid kredietwaardiger is dan koersen en bedrijven.

In de laatste schuldencrisis bijvoorbeeld is echter gebleken dat ook een overheid obligatieleningen niet altijd kan terugbetalen aan haar schuldeisers. Denk aan de obligaties die door de Griekse overheid werden verleend. Controleer daarom steeds of de instantie of overheidsinstelling voldoende kredietwaardig en stabiel is alvorens over te gaan tot beleggen.

Verband tussen risico en rendement

Zoals in alle beleggingsvormen hangen rendement en risico's sterk van elkaar af. Vaak geldt dat wanneer het risico hoger ligt ook het percentage rente hoger is. Beleggers nemen dit risico veelal enkel als ze een fikse vergoeding kunnen ontvangen voor de risico's die ze lopen door mee in zee te gaan bij de lening.

De kredietwaardigheid van een bedrijf of overheid kan op verschillende manieren worden nagegaan. Een mogelijkheid is om de rapportcijfers te controleren die worden uitgegeven door agentschappen als Standard & Poor's, Fitch en Moody’s. Een AAA status wordt toegekend aan zeer veilige obligaties terwijl een DDD status staat voor een zeer zwakke en onveilige kredietwaardigheid. Controle van deze rapporten heeft als doel in te schatten of beleggen in een obligatie een verstandige keuze is.