Beleggen in duurzaamheid

Beleggen in duurzaamheid betekent investeren in bedrijven, fondsen en projecten die een positieve impact hebben op het milieu, de maatschappij en het welzijn van mensen. Deze investeringsstrategie combineert financieel rendement met sociale en ecologische impact, inclusief goed bestuur. Op deze pagina leest u meer over de mogelijkheden en criteria van duurzaam beleggen.

Wat is duurzaam beleggen?

Duurzaam beleggen is een investeringsstrategie die financieel rendement combineert met een positieve impact op milieu en maatschappij. Het gaat hierbij om investeren in bedrijven, fondsen en projecten die bijdragen aan het welzijn van mensen. Deze benadering kijkt verder dan alleen financiële winst; het integreert milieu-, sociale en governancecriteria (ESG-factoren) in het selectieproces van beleggingen. Het doel is zowel financieel resultaat behalen als een positieve bijdrage leveren aan mens en planeet. Volgens Anne Kock wordt hierbij rekening gehouden met financiële winst, impact op mens, milieu en goed bestuur. Duurzaam beleggen is een langetermijngerichte aanpak en een verzamelterm voor maatschappelijk verantwoord, sociaal verantwoord en ethisch beleggen.

Hoe werkt duurzaam beleggen?

Duurzaam beleggen werkt door financiële beslissingen te combineren met sociale en ecologische overwegingen. Het gaat verder dan alleen winst maken en kijkt ook naar de impact op mens, milieu en goed bestuur. Er zijn verschillende strategieën om dit te doen, zoals uitsluitingscriteria en duurzaam investeren via impactbeleggen. Deze aanpakken omvatten onder meer ESG-beleggen en actief aandeelhouderschap.

ESG-criteria

ESG-criteria staan voor Environmental (milieu), Social (maatschappelijke verantwoordelijkheid) en Governance (goede bedrijfsleiding). Deze criteria vormen een compleet beoordelingskader voor de duurzaamheid van een bedrijf. Ze worden gebruikt om de duurzaamheid en het ethisch gedrag van bedrijven te beoordelen.

Vermogensbeheerders passen deze niet-financiële evaluatiecriteria toe bij hun beleggingsbeslissingen. Zo helpen ESG-criteria beleggers om bedrijven te identificeren die zowel economische als duurzame doelen nastreven. Ze dienen ook als belangrijke criteria voor ethisch beleggen en in Investering Socialement Responsable (ISR) strategieën.

Uitsluitingen

Uitsluitingen in duurzaam beleggen betekenen dat bepaalde bedrijven of sectoren niet in een beleggingsportefeuille worden opgenomen. Deze strategie weert ondernemingen en sectoren, zoals de tabaksindustrie of producenten van clusterbommen, uit de portefeuille. Een dergelijk uitsluitingsbeleid richt zich op activiteitensectoren die ongewenst zijn voor duurzaam beleggen, vaak gebaseerd op milieu-, sociale of governancecriteria (ESG-criteria). Denk hierbij aan fossiele brandstoffen, de wapenindustrie en kansspelen, waarbij soms uitsluitingsdrempels van 0%, 5% of 10% van de omzet gelden. Bedrijven met onhoudbare blootstelling aan fossiele brandstoffen worden bijvoorbeeld uitgesloten op basis van ESG- en klimaatrisico's. Zowel Van Lanschot Kempen als Easyvest passen uitsluiting toe voor bedrijven met controversiële activiteiten of producten, zoals steenkool, gas, olie en tabak. Ook bedrijven betrokken bij controversiële wapens worden uitgesloten van indexsamenstellingen voor beursgenoteerde bedrijven.

Engagement

Engagement is een vorm van duurzaam beleggen. Het valt onder Maatschappelijk Verantwoord Beleggen (MVB) en Impact beleggen. Deze aanpak hoort ook bij Active Ownership. Beleggers gaan hierbij actief in gesprek met bedrijven. Ze proberen zo invloed uit te oefenen op het beleid van de onderneming om duurzaamheidsprestaties te verbeteren.

Welke vormen van duurzaam beleggen zijn er?

Duurzaam beleggen kent diverse vormen en kan in verschillende gradaties worden uitgevoerd, bijvoorbeeld door te investeren in duurzame energie. U kunt kiezen uit benaderingen zoals ESG-beleggen, 'best in class' selectie of groen beleggen. Deze aanpak kan verder worden toegepast via directe investeringen in projecten, duurzame beleggingsfondsen en duurzame ETF's. Ook zijn er specifieke methoden zoals actief aandeelhouderschap en impactevaluatie. De belangrijkste vormen die verder worden toegelicht zijn:

• Duurzame beleggingsfondsen
• Duurzame ETF's
• Impactbeleggen

Duurzame beleggingsfondsen

Duurzame beleggingsfondsen bieden beleggers de mogelijkheid om financiële rendementen te genereren en tegelijkertijd een positieve maatschappelijke bijdrage te leveren. Deze fondsen balanceren tussen duurzame impact en het streven naar rendement, liquiditeit en een laag risico. Ze bieden de kans om wezenlijk bij te dragen en competitief rendement te behalen, met een focus op positieve waardontwikkeling. Beleggingsfondsen worden beoordeeld op milieubescherming, sociale aspecten en ondernemingsbestuur. Hierbij let men op respect voor mensenrechten, eerlijke arbeidsomstandigheden, reductie van broeikasgassen en zuinig gebruik van hulpbronnen. Duurzame investeringsfondsen adviseren te investeren in bedrijven die negatieve milieu-impact verminderen, zoals vervuiling, watergebruik en ontbossing. Een duurzaam beleggingsfonds kan kiezen uit strategische opties zoals integratie van ESG-thema’s, uitsluiting van ongewenste activiteiten en impact-investeringen.

Duurzame ETF's

Duurzame ETF's zijn beursgenoteerde indexfondsen die beleggen in duurzame bedrijven. Ze gebruiken standaardindices met duurzaamheidsratings om bedrijven te selecteren die voldoen aan strenge ESG- en SRI-criteria, waarbij ecologische, sociale en ethische principes leidend zijn. Dit betekent dat ze investeren in bedrijven met een focus op duurzaamheid op het gebied van milieu, maatschappij en bestuur. Duurzaamheid wordt gemeten in drie dimensies: milieubescherming, sociale aspecten en goede bedrijfsvoering. Zo zorgen duurzame ETF's ervoor dat u belegt in bedrijven met echt duurzame bedrijfspraktijken en hoge ESG-standaarden die voldoen aan milieu-, sociale en governance (ESG) standaarden.

Impactbeleggen

Impactbeleggen is een strategie die financiële en maatschappelijke of ecologische impact creëert. Deze beleggingsvorm biedt financieel rendement en combineert geldelijk gewin met duurzame impact. U investeert voor zowel maatschappelijke impact als financieel rendement. Beleggers combineren financieel rendement met maatschappelijke doelen. Dit is een inspirerende kans voor een betere toekomst. Het is niet slechts een optie, maar een inspirerende kans. Maureen Schlejen noemt het een inspirerende kans voor een betere toekomst.

Waar kun je duurzaam beleggen?

U kunt duurzaam beleggen op diverse manieren, zoals via duurzame fondsen en ETF's, waaronder duurzame bedrijfsobligatie-ETF's. Deze opties omvatten investeringen in duurzame energie, grondstoffen, water en specifieke duurzame bedrijven. Ook directe investeringen in projecten, microfinanciering en duurzame overheden zijn mogelijkheden, net als duurzaam vast of daggeld. U vindt deze beleggingsopties bij banken, via beleggingsfondsen of door zelf te beleggen.

Banken

Banken bieden verschillende mogelijkheden voor duurzaam beleggen. U kunt bij hen terecht voor duurzame beleggingsfondsen of advies over het zelf beleggen in duurzame opties. De specifieke producten en voorwaarden verschillen per bank. Voor actuele informatie over duurzame beleggingsproducten kunt u het beste direct contact opnemen met uw bank. Ook de Autoriteit Financiële Markten (AFM) kan algemene richtlijnen geven over duurzaam beleggen.

Beleggingsfondsen

Beleggingsfondsen verzamelen kapitaal van meerdere beleggers. Dit geld wordt geïnvesteerd in een gediversifieerde portefeuille van activa. U kunt hierbij denken aan aandelen, obligaties, vastgoed of andere effecten. De portefeuille wordt professioneel beheerd door fondsbeheerders. Dit zorgt voor een gespreide investering. Zo wordt beleggen in diverse activa toegankelijk, vaak met een lage minimale inleg.

Zelf beleggen

Zelf beleggen betekent dat u zelfstandig uw beleggingen beheert. U doet zelf de aankopen en verkopen op de beurs, zonder dure adviseurs. Dit is geschikt voor particuliere beleggers die ervaring en tijd hebben om hun beleggingen zelf te beheren. U bespaart hiermee de kosten van professionele dienstverlening en bepaalt zelf de samenstelling van uw beleggingsportefeuille. Het vereist wel expertise en tijd, want u neemt zelf de verantwoordelijkheid voor uw beslissingen en het kost inspanning om de materie te verdiepen en analyses te doen. Dit past bij mensen die zelf controle willen houden over hun investeringen.

Waar let je op bij duurzame bedrijven?

Bij duurzame bedrijven let u op hun inzet voor niet-financiële criteria, zoals milieu, maatschappij en goed bestuur. Deze ESG-factoren omvatten onder meer de CO2-voetafdruk, arbeidsomstandigheden en ethisch bestuur. Bedrijven die duurzaamheid integreren in hun strategie, beheersen risico's beter en tonen verantwoordelijkheid voor hun impact op gemeenschappen en werknemers. Dit is een vorm van ecologisch beleggen. Ondernemingen worden hierbij beoordeeld op hun maatschappelijke missie en milieuvriendelijke productie.

Milieu

Milieu als onderdeel van duurzaam beleggen richt zich op de ecologische voetafdruk van een bedrijf. U kijkt hierbij naar hoe een onderneming omgaat met energieverbruik, afvalverwerking en de uitstoot van broeikasgassen. Het gaat erom dat bedrijven concrete stappen zetten om klimaatverandering tegen te gaan en natuurlijke hulpbronnen te beschermen. Dit is een essentieel onderdeel voor wie echt duurzaam wil investeren. Kijk bij beleggen in duurzaamheid kritisch naar de milieudoelstellingen van een bedrijf.

Sociaal beleid

Sociaal beleid beoordeelt de prestaties van een bedrijf op sociaal gebied, zoals arbeidsvoorwaarden, leveranciersbeleid en de omgang met werknemers, wat essentieel is voor duurzaam beleggen. Hierbij hoort een veilige werksituatie en goede arbeidsomstandigheden. Een bedrijf als Icade richt zich op het ontwikkelen van werknemersvaardigheden, het verbeteren van de kwaliteit van leven op het werk en het bevorderen van diversiteit. Ook aandacht voor de lokale infrastructuur en maatschappelijke impact valt hieronder. Een goed sociaal beleid zorgt voor voldoende bescherming en verzekering voor alle werkenden, met afspraken over een verbeterd arbeidsmarktbeleid om schijnconstructies te voorkomen. Dit beleid omvat ook bredere sociale voorzieningen, zoals een linkse visie in Nederland beoogt.

Goed bestuur

Goed bestuur richt zich op de manier waarop een bedrijf wordt geleid en gecontroleerd, met als doel duurzame waardecreatie. Het vereist verantwoord handelen, waarbij de belangen van alle stakeholders in acht worden genomen. Dit omvat adequaat toezicht en verantwoording aan hen. Goede corporate governance duidt op effectief risicomanagement en lange termijn stabiliteit. Het vormt de basis voor weerbare en duurzame organisaties, en vraagt om transparante praktijken. Goed bestuur omvat meer dan alleen risicobeheersing; het vereist ook een effectief besturingsmodel en de juiste balans tussen bedachtzaamheid en daadkracht. Bedrijven moeten investeren in effectief ingerichte bedrijfsprocessen, inclusief checks and balances in bestuursinstrumenten en goede handvatten om te sturen.

Wat zijn de kosten en het rendement?

Bij beleggen in duurzaamheid kijkt u naar zowel de kosten als het mogelijke rendement. De kosten variëren sterk per aanbieder en beleggingsvorm. Het rendement hangt af van de prestaties van de gekozen duurzame beleggingen en de marktomstandigheden.

Voor concrete cijfers over kosten en rendement verwijzen wij u naar de specifieke aanbieders of onafhankelijke bronnen zoals het Nibud.

Kosten van duurzame beleggingen

De kosten van duurzaam beleggen kunnen variëren. Vaak zijn ze hoger dan bij conventioneel beleggen. Dit komt door de intensievere analyse en monitoring van duurzame beleggingsfondsen, wat leidt tot hogere beheerskosten en vergoedingen. Duurzame actieve beleggingsfondsen veroorzaken extra kosten, mede door ethiekcommissies. Toch zijn de kosten van duurzaam beleggen in Nederland inmiddels vergelijkbaar met die van gewone fondsen. Lagere kosten van duurzame ETF's kunnen zelfs leiden tot hogere nettorendementen voor beleggers, vooral bij langetermijn beleggingen. Voor 2016 waren de kosten van duurzaam beleggen wel duidelijk hoger dan die van traditionele fondsen.

Rendement en risico

Bij beleggen in duurzaamheid zijn rendement en risico onlosmakelijk met elkaar verbonden. Hogere rendementen kunnen enkel worden bereikt door het accepteren van meer risico; een hoog rendement gaat gepaard met een groot risico. De risico/rendement verhouding beschrijft de afweging tussen risico en rendement en meet het rendement ten opzichte van het genomen risico. Een risicopremie is het extra rendement bovenop een risicovrij rendement. Zo is extra rendement op risicovollere obligaties een bonus voor het nemen van kredietrisico. Beleggingsrisico kan leiden tot een hoger rendement. Beleggen zonder risicoanalyse kan leiden tot negatieve verrassingen.

Groen beleggen en belastingvoordeel

Groen beleggen in Nederland kan belastingvoordeel opleveren, zoals een vrijstelling van vermogensbelasting en een heffingskorting. Vanaf 2024 worden 'groen' spaargeld en beleggingen meer belastingvrij gehouden, wat kan leiden tot een lagere belastingbetaling in box 3 door een verhoogde vrijstelling voor mensen die hun heffingsvrij vermogen al hebben gebruikt. Voor 2025 geldt een heffingskorting van 0,1% op de te betalen belasting voor een maximum saldo van €26.312, specifiek voor beleggers in een groenfonds. Deze fiscale voordelen kunnen resulteren in extra rendement of lagere kosten op uw beleggingen, met een minimaal voordeel van 1,31%. Om van deze voordelen te profiteren, moet u investeren in beleggingen met een groenverklaring van de uitgevende instelling, zoals via erkende groenfondsen. Beleggers via het ASN Groenprojectfonds profiteren bijvoorbeeld van heffingsvrij vermogen en een extra korting. Een groen belegger kon in 2015 een jaarlijks voordeel van 1,9% behalen.

Hoe begin je met duurzaam beleggen?

Om te starten met duurzaam beleggen, bepaalt u eerst uw persoonlijke duurzaamheidsdoelen en informeert u zich over de verschillende mogelijkheden. Duurzaam beleggen is de praktijk van investeren in bedrijven, fondsen en projecten met een positieve impact op milieu, maatschappij en welzijn van mensen. Het doel is financieel rendement behalen en tegelijkertijd een positieve impact op milieu, maatschappij en governance creëren. Dit begint met het vaststellen van uw persoonlijke duurzame overtuiging en welke duurzaamheidsdoelen voor u belangrijk zijn. U kunt duurzaam beleggen in verschillende gradaties uitvoeren, van uitsluitingen tot actief aandeelhouderschap. Daarbij past u basisprincipes zoals spreiden en lange termijn denken toe.

Bepaal je doel en risicoprofiel

Om te starten met duurzaam beleggen, bepaalt u eerst uw persoonlijke beleggingsdoelen en risicoprofiel. Dit beleggingsprofiel hangt af van uw financiële doelen, levensfase, beleggingshorizon, risicotolerantie, leeftijd en beschikbare tijd. Het definiëren van uw financiële doelen helpt u bij het bepalen van het risico dat u bereid bent te nemen. Uw persoonlijke doelen en risicoprofiel bepalen de optimale beleggingsstrategie. Het proces helpt u het optimale risiconiveau te identificeren. Een goed risicoprofiel helpt u financiële doelen op lange termijn te bereiken. Het bepalen van een beleggingsprofiel is een essentiële stap om uw financiële doelen te bereiken en risico's effectief te beheren.

Vergelijk aanbieders en fondsen

Om aanbieders en fondsen voor duurzaam beleggen te vergelijken, gebruikt u een fondsvergelijker. Deze tool maakt het eenvoudig om verschillende duurzame beleggingsfondsen te beoordelen. U ziet direct de mogelijke rendementen en bijbehorende risico's per fonds. Zo'n vergelijker helpt u een weloverwogen keuze te maken. Fondsen van bijvoorbeeld ASN Impact Investors en SNS Bank zijn hiermee te vergelijken.

Start met een maandbedrag

Uw maandbedrag voor duurzaam beleggen hangt af van uw persoonlijke financiële situatie. Denk hierbij aan uw inkomen, uitgaven en andere spaardoelen. Het Nibud adviseert om eerst een financiële buffer op te bouwen voordat u begint met beleggen. Een vast maandbedrag helpt u consistent te beleggen, zelfs als de markt beweegt. Begin klein als u twijfelt — zelfs een bescheiden bedrag kan op lange termijn groeien.

Wat zijn de nadelen van duurzaam beleggen?

Duurzaam beleggen heeft naast voordelen ook nadelen, zoals hogere kosten en onzekerheid over het rendement. U kunt te maken krijgen met een beperkter aanbod aan beleggingen en het risico op greenwashing. Dit kan leiden tot minder spreiding in uw portefeuille.

Beperkter universum aan beleggingen

Beleggen in duurzaamheid betekent dat het aantal beschikbare bedrijven voor investering kleiner kan zijn dan bij traditionele opties. Dit beperkt het investeringsuniversum. Voor particuliere beleggers brengt duurzaam beleggen hierdoor beperkingen met zich mee. Een beperkt universum kan leiden tot minder spreiding in uw beleggingen. Spreiding in beleggen beperkt juist de financiële risico's. Particuliere beleggers die zich richten op één soort belegging passen vaak lage spreiding toe.

Greenwashing herkennen

Greenwashing is misleidende duurzaamheidscommunicatie waarbij een bedrijf zich duurzamer voordoet dan het werkelijk is. U herkent dit als misleiding door schijnbaar duurzame claims of valse duurzaamheidsclaims. Vaak gebruiken bedrijven groene termen en hippe slogans als 'eco-vriendelijk' zonder daadwerkelijke duurzame daden. Denk aan producten met een ingrediëntenlijst vol natuurlijke ingrediënten, terwijl het product zelf niet duurzaam is. Dit fenomeen komt voor in vijf herkenbare vormen.

Minder spreiding door strenge selectie

Strenge selectie bij duurzaam beleggen leidt tot minder spreiding in uw portefeuille. U sluit dan veel bedrijven en sectoren uit die niet aan uw duurzaamheidseisen voldoen. Dit betekent dat u investeert in een kleiner aantal opties, wat het risico kan verhogen. Wees u hiervan bewust bij het samenstellen van uw duurzame beleggingsstrategie.

Heeft 100 euro per maand beleggen zin?

Ja, beleggen met 100 euro per maand heeft zeker zin en is haalbaar voor veel mensen. Door het compound interest effect kan een maandelijkse inleg van €100 op lange termijn leiden tot flinke groei in rendement. Een belegger die €100 per maand start, kan door dit effect bijna €250.000 bij elkaar beleggen. Bijvoorbeeld, met 6% rendement over 40 jaar kan dit oplopen tot €190.000. Zelfs met kosten die het rendement drukken tot 5,8%, kan na 30 jaar een opgebouwde waarde van €141.673 worden bereikt. Wie €100 tot €200 per maand belegt met 8% rendement over 40 jaar, kan zelfs meer dan €600.000 opbouwen. Na 30 jaar kan een inleg van €100 per maand met 7% rendement een vermogen van €122.709 opleveren. Ook met een neutrale portefeuille kan na 25 jaar ruim €50.000 worden bereikt.

Is groen beleggen nog financieel interessant?

Groen beleggen is financieel interessant, vooral door de belastingvoordelen. U kunt belastingvoordeel krijgen als u belegt in erkende groenfondsen. Deze fondsen bieden investeerders belastingvoordelen. Daarnaast zijn groene geldbeleggingen aantrekkelijk in groeisectoren zoals hernieuwbare energie en duurzame technologieën. Investeringen in groene energie en maatschappelijk verantwoorde bedrijven bieden significant groeipotentieel. Dit geeft kansen op aantrekkelijke rendementen en financiële voordelen.

Wat is het verschil tussen duurzaam beleggen en groen beleggen?

Het verschil tussen duurzaam beleggen en groen beleggen zit in de reikwijdte en de fiscale voordelen. Duurzaam beleggen houdt rekening met milieu, sociale thema's en goed bestuur. Het neemt in beslissingen meer mee dan alleen financiële winst, zoals milieu, sociale impact en goed bestuur. Groen beleggen is een specifieke vorm van duurzaam beleggen, waarbij geld wordt geïnvesteerd in groene fondsen voor een duurzame wereld. Deze twee zijn niet hetzelfde; groen beleggen geeft belastingvoordeel, duurzaam beleggen niet. Als u bijvoorbeeld uw vermogen wilt laten groeien én tegelijkertijd belastingvoordeel wilt behalen, dan is groen beleggen de aangewezen weg. Duurzaam beleggen wordt onderscheiden van groen beleggen, mede door de aanwezige fiscale voordelen bij groen beleggen.

Welke duurzame ETF's zijn populair?

Duurzame ETF's zijn populair, zowel bij particuliere als institutionele beleggers. Vooral duurzame energie ETF's trekken beleggers aan die willen inspelen op de klimaattransitie. Ook duurzame actieve ETF's winnen aan populariteit in de actieve ETF-markt van 2024. Beleggen in duurzame ETF's is in de Nederlandse beleggingsmarkt populairder geworden tussen 2016 en 2022. Deze ETF's met duurzaamheidsfocus combineren financiële prestaties met een positieve impact.