Wat gebeurt er met box 3 in 2028?

Het nieuwe box 3-stelsel wordt naar verwachting op 1 januari 2028 van kracht. Hoewel dit de beoogde ingangsdatum is voor de nieuwe regelgeving, heeft de Belastingdienst aangegeven dat de benodigde systemen niet eerder dan 2029 volledig operationeel zullen zijn, wat de daadwerkelijke invoering kan beïnvloeden.

De beoogde wijziging van box 3, de belasting op sparen en beleggen, is een belangrijke hervorming binnen het Nederlandse belastingstelsel. Het huidige systeem, dat uitgaat van een fictief rendement, zal naar verwachting worden vervangen door een systeem dat de belasting baseert op het werkelijk behaalde rendement op vermogen. Deze overgang is al langer een discussiepunt en de oorspronkelijke planning voor de invoering was 2027, maar dit is uitgesteld tot 2028.

De Belastingdienst heeft in juni 2025 laten weten dat de IT-systemen voor de implementatie van het nieuwe box 3-stelsel niet voor 2029 gereed zullen zijn. Dit betekent dat, hoewel de wetgeving mogelijk per 2028 ingaat, de praktische uitvoering en handhaving van het nieuwe stelsel vertraging kan oplopen. Deze situatie creëert onzekerheid over de precieze ingangsdatum en de wijze waarop de belasting over vermogen in 2028 en 2029 zal worden geheven.

Het kabinet heeft verschillende aspecten van het nieuwe box 3-stelsel in overweging genomen. De staatssecretaris van Financiën heeft in een document met '48 vragen en antwoorden over het nieuwe stelsel box 3 vanaf 2028' de reikwijdte van de veranderingen toegelicht. Hierin komen diverse onderwerpen aan bod die essentieel zijn voor de nieuwe vermogensrendementsheffing:

• Internationale gevolgen: Hoe het nieuwe stelsel van invloed is op belastingplichtigen met vermogen in het buitenland of buitenlandse belastingplichtigen met vermogen in Nederland.
• Tegenbewijsregeling: De mogelijkheid voor belastingplichtigen om aan te tonen dat hun werkelijke rendement afwijkt van een eventueel forfaitair rendement, mocht een dergelijke regeling worden opgenomen.
• Gevolgen voor toeslagen: De impact van het nieuwe box 3-stelsel op de hoogte van diverse toeslagen, zoals zorgtoeslag en huurtoeslag, die afhankelijk zijn van vermogen.
• Belastingdruk box 1 en box 3: De onderlinge samenhang en mogelijke verschuivingen in belastingdruk tussen inkomen uit werk en woning (box 1) en inkomen uit sparen en beleggen (box 3).
• Vermogensaanwas: De methode voor het bepalen van de werkelijke vermogensgroei, die de basis zal vormen voor de belastingheffing.
• Vastgoed: Specifieke regels voor de waardering en belasting van onroerend goed in box 3.
• Aandelen en effecten: De behandeling van beleggingen in aandelen en andere effecten binnen het nieuwe stelsel.

De focus op het werkelijk behaalde rendement betekent een fundamentele verandering ten opzichte van de huidige methode. Dit vraagt om een robuust en uitvoerbaar systeem dat recht doet aan de verschillende vormen van vermogen en de diverse situaties van belastingplichtigen.