Is er een extra belasting op aandelen?

Nee, er bestaat in Nederland geen aparte of extra belasting die uitsluitend op aandelen van toepassing is, naast de reguliere inkomstenbelasting. Aandelenbezit en de opbrengsten daaruit worden belast binnen de bestaande boxen van de inkomstenbelasting, elk met hun eigen regels. Een specifieke uitzondering is de conserverende aanslag, die een vorm van belastingheffing is voor aanmerkelijkbelanghouders.

De manier waarop aandelen in Nederland worden belast, hangt af van de omvang van uw belang in een vennootschap en de aard van uw beleggingen. Voor de meeste particuliere beleggers valt het bezit van aandelen onder de vermogensrendementsheffing in Box 3 van de inkomstenbelasting. Dit betekent dat niet de daadwerkelijke koerswinsten of dividenden direct worden belast, maar een fictief rendement over de waarde van uw vermogen, inclusief aandelen. Dit fictieve rendement wordt jaarlijks vastgesteld en is afhankelijk van de hoogte van uw vermogen.

De situatie is anders wanneer u een aanmerkelijk belang heeft in een vennootschap. U heeft een aanmerkelijk belang als u, alleen of samen met uw fiscale partner, minimaal 5 procent van de aandelen, stemrechten of winstrechten in een vennootschap bezit. In dat geval vallen de inkomsten uit deze aandelen onder Box 2 van de inkomstenbelasting. Hierbij geldt een directe belastingheffing over:

• Dividenden: Uitkeringen van winst door de vennootschap aan u als aandeelhouder.
• Verkoopwinst: De winst die u behaalt bij de verkoop van uw aandelen. Dit wordt ook wel vervreemdingswinst genoemd.

Voor 2024 zijn de tarieven in Box 2 opgedeeld in twee schijven, waarbij de belastingpercentages oplopen met de hoogte van het inkomen uit aanmerkelijk belang:

• Inkomen tot en met € 67.000: 24,5%
• Inkomen boven € 67.000: 33%

Hieronder volgt een rekenvoorbeeld om de toepassing van deze tarieven te illustreren:

• Stel, u ontvangt in 2024 een dividenduitkering van € 80.000 uit uw aanmerkelijk belang.
• Over de eerste € 67.000 betaalt u 24,5%: € 67.000 0,245 = € 16.415
• Over het resterende deel van € 13.000 (€ 80.000 - € 67.000) betaalt u 33%: € 13.000 0,33 = € 4.290
• De totale belasting in Box 2 bedraagt in dit voorbeeld: € 16.415 + € 4.290 = € 20.705

Een specifieke situatie die als een 'extra' belasting kan worden ervaren, is de conserverende aanslag. Deze aanslag is relevant voor aanmerkelijkbelanghouders die emigreren uit Nederland. De Belastingdienst legt een conserverende aanslag op om te voorkomen dat belastingheffing over de waardestijging van de aandelen (die onder het aanmerkelijk belang vallen) wordt ontlopen bij vertrek uit Nederland. Het is een fictieve belastingaanslag over de opgebouwde, nog niet gerealiseerde, waardestijging van de aandelen.

De conserverende aanslag hoeft niet direct bij emigratie te worden betaald. De betaling wordt uitgesteld en vindt pas plaats als de aandelen daadwerkelijk worden verkocht, dividenden worden uitgekeerd, of in andere specifieke situaties na emigratie. Het belastingtarief voor de conserverende aanslag over de waardestijging van aandelen aanmerkelijk belang bedraagt maximaal 31 procent, zoals vastgesteld voor het jaar 2025. Dit tarief is van toepassing op de fictieve winst die is opgebouwd tot het moment van emigratie.

Een veelvoorkomende misvatting is dat particuliere beleggers in Nederland direct belasting betalen over de koerswinsten die zij behalen met hun aandelen. Dit is in de meeste gevallen niet correct. Directe belasting over koerswinsten is alleen van toepassing voor aanmerkelijkbelanghouders (Box 2) of in uitzonderlijke gevallen wanneer beleggen als een ondernemingsactiviteit wordt beschouwd (Box 1). Voor de doorsnee particuliere belegger met een normaal aandelenpakket geldt de vermogensrendementsheffing in Box 3, waarbij de belasting wordt berekend over een verondersteld rendement op het totale vermogen, en niet over daadwerkelijk gerealiseerde winsten.