Beleggen in Russische aandelen

Beleggen in Russische aandelen brengt sinds 2022 een significant risico op totaalverlies met zich mee. De handel is sterk beperkt en de markt is onvoorspelbaar. Dit artikel legt uit wat de huidige situatie is en welke risico's u loopt.

Kun je nu nog Russische aandelen kopen?

Het is momenteel zeer moeilijk om Russische aandelen te kopen of te verkopen. De Russische beurs is sinds begin 2022 gesloten voor niet-ingezeten investeerders. Dit betekent dat beleggers in Russische aandelenfondsen hun handen gebonden hebben; ze kunnen geen transacties uitvoeren op de Russische markt. Zelfs ETF's met Russische aandelen hebben geen verkoopprijzen meer, wat de illiquiditeit benadrukt.

De handel in Russische aandelen is zwaar beïnvloed door grote koersdalingen en internationale sancties. De Russische aandelenmarkt daalde in februari 2022 met 50% na de inval in Oekraïne. Beleggen in Rusland wordt hierdoor beïnvloed en blijft een risicovolle markt, gevoelig voor geopolitieke spanningen. Internationale investeerders willen hun Russische activa vaak tegen elke prijs verkopen, wat de onzekerheid verder vergroot. Zelfs Chinese bedrijven nemen Russische bezittingen over voor een fractie van de waarde.

Wat is de huidige status van de Russische beurs?

De Russische aandelenmarkten zijn sinds 25 februari 2022 gesloten voor reguliere handel. De Russische beurs ging in maart 2022 gedeeltelijk weer open, maar alleen voor de handel in staatsschulden. Dit betekent dat de toegang voor buitenlandse beleggers zeer beperkt blijft. ETI's op Russische aandelenmarkten, zoals de MSCI Russia ETF, zijn niet investeerbaar en de handel is volledig gestopt. Structureel wordt de Russische aandelenmarkt voor ongeveer 60 procent gedomineerd door olie- en gasbedrijven.

Welke beperkingen gelden door sancties en handelsstops?

Sancties en handelsstops beperken de handel in Russische aandelen aanzienlijk. De Europese Unie heeft sectorale maatregelen ingesteld, zoals invoer- en uitvoerbeperkingen en restricties op bepaalde diensten. Deze economische sancties beperken de handel in specifieke goederen en diensten. Ook de Nederlandse Sanctiewet omvat financiële sancties en wapenembargo's. De Verenigde Staten verbieden transacties en dienstverlening met specifieke entiteiten en landen.

Deze maatregelen beperken de toegang tot markten en middelen. Ze kunnen investeringsactiviteiten aanzienlijk beperken of zelfs volledig verbieden. Handelsrestricties, zoals embargo's, beperken de handel in oude aandelen en waardepapieren. Ook dienstverlening en kennisdeling kunnen hierdoor worden beperkt.

Hoe kun je blootstelling aan Rusland krijgen zonder directe aankoop?

Blootstelling aan Rusland zonder directe aankoop is mogelijk via beleggingen in fondsen of bedrijven. U kunt dit bereiken door te kijken naar ETF's en fondsen die Russische activa bevatten, of naar internationale bedrijven met significante omzet in Rusland.

ETF’s en fondsen met Ruslandblootstelling

ETF’s en fondsen met Ruslandblootstelling investeren indirect in Russische activa. Deze fondsen kunnen aandelen of obligaties bevatten van bedrijven die in Rusland actief zijn of daar hun omzet genereren. De exacte samenstelling en risico's verschillen per fonds. Lees daarom altijd de prospectus voordat u belegt; de Autoriteit Financiële Markten (AFM) houdt toezicht op deze beleggingsproducten in Nederland.

Aandelen van internationale bedrijven met omzet in Rusland

U kunt indirect blootstelling aan Rusland krijgen via internationale bedrijven die daar omzet genereren. Deze bedrijven lopen risico's door sancties, operationele uitdagingen of reputatieschade. De impact hiervan verschilt per onderneming. Voor een goed beeld van de risico's en de omvang van hun activiteiten in Rusland, raadpleegt u de jaarverslagen van de betreffende bedrijven.

Welke risico’s spelen bij beleggen in Russische aandelen?

Beleggen in Russische aandelen kent specifieke risico’s die verder gaan dan normale marktvolatiliteit. U krijgt te maken met beperkte verhandelbaarheid en onzekerheid over de waarde. Ook zijn er risico's rondom valuta en politieke beslissingen.

Liquiditeitsrisico en koersvorming

Liquiditeitsrisico is de kans dat u een belegging moeilijk kunt kopen of verkopen. Dit risico treedt op bij onvoldoende vraag naar beleggingsproducten. Bij aandelenbeleggen betekent dit dat aandelen moeizaam verkocht kunnen worden door een laag handelsvolume. Dit kan leiden tot een daling van koersen en koersverlies. U loopt het risico een aandeel tegen een lagere prijs dan gewenst te moeten verkopen. Het betekent dat u beleggingen niet snel kunt omzetten in contanten, wat kan resulteren in een gemis van geld bij verkoop.

Valutarisico en kapitaalrestricties

Valutarisico is een financieel risico dat ontstaat door wisselkoersbewegingen. Dit risico beïnvloedt de waarde van internationale aandelenbezittingen buiten de eurozone, bijvoorbeeld door koersveranderingen van de dollar ten opzichte van de euro. Het kan een grote impact hebben op korte termijn rendementen. Wisselkoersvolatiliteit kan rendementen zelfs geheel wegdrukken. Ook bij internationale beleggingsfondsen kan de waarde van investeringen dalen door wisselkoersschommelingen. Valutarisico kan zowel positief als negatief uitpakken voor uw portefeuillewaarde. U kunt valutarisico in een beleggingsportfolio afdekken, al brengt dit kosten met zich mee. Deze afdekstrategie kan echter in andere periodes ongunstig zijn, afhankelijk van marktontwikkelingen in valutakoersen.

Politiek risico en nationalisatie

Politiek risico bij beleggen ontstaat door onvoorspelbare politieke beslissingen en beleidsplannen. Dit kan leiden tot nadelige gevolgen voor uw investeringen, zoals waardeverlies. Regeringswisselingen, politieke onzekerheid en internationale conflicten beïnvloeden de prestaties van investeringsmarkten. Een specifiek gevaar is nationalisatie of confiscatie van activa door een vijandige overheid, vooral in onstabiele regio's. Sommige beleggers geven prioriteit aan dit risico van onteigening.

Hoe beoordeel je een Russische belegging stap voor stap?

Een Russische belegging beoordelen vraagt om een grondige aanpak. U moet de verhandelbaarheid van het aandeel controleren en de beursnotering en bewaarstructuur bekijken. Ook is het belangrijk om de kosten, spreads en uitvoeringsrisico's goed af te wegen.

Controleer of het aandeel nog verhandelbaar is

Om te controleren of een Russisch aandeel nog verhandelbaar is, moet u de status bij uw broker of de betreffende beurs navragen. Door de sancties en handelsbeperkingen is de handel in veel Russische aandelen stilgelegd of sterk beperkt. Dit betekent dat u een aandeel mogelijk niet kunt kopen of verkopen, zelfs als het nog in uw portefeuille staat. Stel, u heeft Russische aandelen in bezit; dan is het cruciaal om te weten of er überhaupt kopers of verkopers zijn. De verhandelbaarheid kan snel veranderen, dus blijf de ontwikkelingen volgen via uw beleggingsplatform.

Bekijk de beursnotering en bewaarstructuur

De beursnotering en bewaarstructuur van Russische aandelen zijn complex. U moet per aandeel nagaan waar het genoteerd staat en hoe het bewaard wordt. Door de huidige situatie kunnen noteringen en bewaarmethoden sterk verschillen. Voor actuele details raadpleegt u uw broker of de betreffende beurs. Dit helpt u om de risico's beter in te schatten.

Weeg kosten, spreads en uitvoeringsrisico af

Bij beleggen in Russische aandelen moet u rekening houden met kosten, spreads en uitvoeringsrisico. De kosten omvatten transactiekosten en eventuele bewaarkosten, die per broker verschillen. De spread is het verschil tussen de koop- en verkoopprijs van een aandeel; een grote spread maakt handelen duurder. Het uitvoeringsrisico betekent dat uw order mogelijk niet of slechts gedeeltelijk wordt uitgevoerd, zeker in een volatiele markt. Voor actuele details over deze aspecten raadpleegt u uw broker.

Kun je Russische aandelen kopen?

Nee, het is momenteel zeer moeilijk om Russische aandelen te kopen. Sinds de laatste week van februari 2022 is de beurs in Moskou gesloten voor buitenlandse partijen. Hierdoor kunnen aandelenbeleggers hun Russische aandelen nauwelijks verkopen. Ook beleggers in Russische aandelenfondsen hebben sinds februari 2023 hun handen gebonden. Directe investering via een effectenrekening wordt beperkt door belemmeringen en hoge transactiekosten. Bovendien zijn ETF's op de Russische aandelenmarkt, zoals MSCI Russia, geheel handelsuitgezet. Deze hadden begin maart 2022 ook geen verkoopprijzen meer voor Russische aandelen en GDR's. Houd er rekening mee dat Russische aandelen in beleggersportefeuilles vanaf 2022 een risico op totaalverlies hebben. Hoewel bepaalde brokers Russische ADR’s omwisselen naar aandelen met een notering in Moskou, is dit een complex proces.

Hoe riskant is beleggen in Russische aandelen?

Beleggen in Russische aandelen is zeer riskant. Vanaf 2022 hebben Russische aandelen in beleggersportefeuilles een risico op totaalverlies. Tussen begin 2022 en begin 2023 is de verlieswaarde van Russische aandelenfondsen geschat op 98,5 procent van de activa. De politieke situatie in Rusland vormt een groot risico voor beleggingen; deze toegenomen onzekerheid en het politieke risico maken de Russische markt onaantrekkelijk voor conservatieve beleggers en kunnen goed geïnvesteerd werk vernietigen. Directe investering in Russische aandelen brengt ook valutarisico met zich mee. Beleggers op de Russische aandelenmarkt worden afgeraden actief te zijn. Beleggers in Russische aandelenfondsen zitten sinds februari 2023 vast, omdat ze hun aandelen niet kunnen verkopen. Russische beursgenoteerde bedrijven hebben bovendien een lage marktwaarde door het hoge landrisico.

Kan ik beleggen op de Russische aandelenmarkt?

Nee, direct beleggen op de Russische aandelenmarkt is momenteel zeer beperkt. De handel is sinds 2022 sterk beperkt door sancties en handelsstops. Hierdoor is de beurs gesloten voor buitenlandse beleggers. Dit maakt het lastig om aandelen te kopen of te verkopen. Voor actuele informatie over de mogelijkheden en beperkingen bij beleggen in Russische aandelen, raadpleegt u de AFM.

Kun je nog steeds handelen in Russische aandelen?

Nee, handelen in Russische aandelen blijft zeer beperkt. De Russische aandelenmarkten zijn sinds 25 februari 2022 gesloten. Beleggers kunnen hun Russische aandelen nauwelijks verkopen, omdat de beurs in Moskou gesloten is voor buitenlandse partijen. Ook beleggers in Russische aandelenfondsen kunnen sinds februari 2023 geen transacties uitvoeren. Fondsbeheerders hebben zelfs Russische activa tot nul afgeschreven. Zelfs ETF-aanbieders kunnen Russische aandelen nog niet volledig uit hun portefeuilles verwijderen, en de mogelijkheden voor fondsbeheerders met resterende aandelen zijn onzeker.

Wat gebeurt er met Russische aandelen in mijn portefeuille?

Wat er met uw Russische aandelen in uw portefeuille gebeurt, hangt af van uw specifieke situatie en broker. Door sancties en de gesloten Russische beurs voor buitenlandse beleggers hebben veel van deze aandelen hun verhandelbaarheid verloren. Dit leidt tot een onzekere waardering. Sommige fondsbeheerders hebben Russische activa zelfs al tot nul afgeschreven. Neem contact op met uw eigen beleggingsinstelling of broker voor een actueel overzicht van de status van uw beleggingen.