Wat gebeurt er met aandelen in een erfenis?

Wanneer aandelen deel uitmaken van een erfenis, worden ze overgedragen aan de erfgenamen. Deze overdracht brengt verschillende fiscale gevolgen met zich mee, waaronder erfbelasting en inkomstenbelasting in box 2. De behandeling van de aandelen is direct gerelateerd aan het type aandelen, zoals aandelen in een actieve onderneming of in een beleggings-BV.

De erfgenamen verkrijgen de aandelen en worden daarmee de nieuwe eigenaren. De waarde van deze aandelen op de overlijdensdatum van de erflater telt mee voor de berekening van de erfbelasting. Erfgenamen worden geconfronteerd met erfbelasting over de waarde van de geërfde aandelen, waarbij de hoogte afhangt van de relatie tussen de erflater en de erfgenaam, en de totale omvang van de erfenis.

Naast erfbelasting kunnen er ook gevolgen zijn voor de inkomstenbelasting. Als de geërfde aandelen deel uitmaken van een aanmerkelijk belang (meestal 5% of meer van de aandelen in een vennootschap), leidt het overlijden van de aandeelhouder tot een fictieve vervreemding van de aandelen. Dit betekent dat de waardestijging van deze aandelen sinds de verkrijging door de erflater wordt belast met inkomstenbelasting in box 2.

Voor aandelen die deel uitmaken van een materiële onderneming, kan de Bedrijfsopvolgingsregeling (BOR) van toepassing zijn. Deze regeling is specifiek ontworpen om de continuïteit van de onderneming na een overlijden te waarborgen door een aanzienlijke vrijstelling van erfbelasting te bieden. De BOR kent echter strikte voorwaarden om misbruik te voorkomen en ervoor te zorgen dat alleen daadwerkelijke bedrijfsopvolging wordt gefaciliteerd:

• Actieve onderneming: De BOR geldt uitsluitend voor aandelen in een actieve onderneming. Dit houdt in dat de onderneming daadwerkelijk een materiële bedrijfsvoering moet hebben en niet voornamelijk passieve beleggingsactiviteiten verricht.
• Geen beleggings-BV: De regeling is niet van toepassing op beleggings-BV’s en andere passieve vennootschappen, aangezien deze niet voldoen aan het vereiste van een actieve onderneming.
• Vrijstelling: Ondernemingsvermogen tot EUR 1.500.000 (peildatum 2025) is voor 100% vrijgesteld van erfbelasting via de BOR. Voor het vermogen boven dit bedrag geldt een gedeeltelijke vrijstelling van 83%.
• Voortzettingsvereiste: Om aanspraak te maken op de belastingvrijstelling, moeten de erfgenamen de geërfde aandelen minstens vijf jaar in bezit houden en de onderneming gedurende diezelfde periode voortzetten.

Bij de overdracht van een materiële onderneming via erfenis kan ook de heffing van inkomstenbelasting in box 2 worden doorgeschoven naar de verkrijgers. Dit betekent dat de belasting over de waardestijging niet direct bij overlijden wordt geheven, maar pas op een later moment, bijvoorbeeld bij een toekomstige verkoop van de aandelen door de erfgenamen. Dit voorkomt een liquiditeitsprobleem direct na het overlijden.

De fiscale verplichtingen bij het erven van aandelen kunnen aanzienlijk zijn. Soms zijn erfgenamen gedwongen om (een deel van) de geërfde aandelen of andere activa te verkopen om de erfbelasting en eventuele inkomstenbelasting te kunnen voldoen. Dit kan een complexe situatie opleveren, vooral als de aandelen niet gemakkelijk verhandelbaar zijn of als de erfgenamen de onderneming willen voortzetten zonder deze te hoeven verkopen.

Het is essentieel om de fiscale gevolgen van het erven van aandelen tijdig te inventariseren en waar nodig professioneel advies in te winnen. Een goede planning kan veel problemen voorkomen en ervoor zorgen dat de overgang van vermogen zo soepel mogelijk verloopt. Meer informatie over de belastingheffing bij een erfenis vindt u op onze pagina over erfbelasting.