Hoeveel belasting betaal ik over mijn aandelenwinsten?

Over aandelenwinsten betaalt u in Nederland belasting via Box 3 van de inkomstenbelasting, niet direct over de gerealiseerde winst zelf. De belasting wordt geheven over een fictief rendement op uw vermogen, inclusief aandelen, voor zover dit vermogen uitkomt boven het heffingsvrij vermogen. Het tarief over dit fictieve Box 3-inkomen bedraagt momenteel 36% (2024), en wordt jaarlijks aangepast.

De belastingheffing op aandelen in Nederland valt onder Box 3, 'Inkomen uit sparen en beleggen'. Dit betekent dat u geen belasting betaalt over de werkelijk behaalde winst uit de verkoop van aandelen of ontvangen dividenden, tenzij u als ondernemer handelt of een aanmerkelijk belang heeft. In plaats daarvan wordt een vast, fictief rendement berekend over de waarde van uw aandelen en ander vermogen op 1 januari van het belastingjaar.

De heffing in Box 3 vindt alleen plaats over het deel van uw vermogen dat uitstijgt boven het heffingsvrij vermogen. Dit is een drempelbedrag waarover u geen belasting betaalt. Box 3-inkomen ontstaat pas bij vermogen boven deze vrijstelling. Voor fiscaal partners geldt een dubbele vrijstelling.

De methode van belasten in Box 3 is sinds 2021 gewijzigd. De Belastingdienst rekent sindsdien met de werkelijke verdeling van spaargeld en beleggingen. Het rendement waarmee de Belastingdienst rekent, is een vast, fictief percentage dat jaarlijks wordt aangepast om dichter bij de werkelijkheid te liggen. Dit fictieve rendement wordt vervolgens belast met een percentage. Het tarief over dit fictieve Box 3-inkomen bedraagt momenteel 36% (2024) en wordt jaarlijks aangepast.

De berekening van de Box 3-belasting voor aandelen verloopt in de volgende stappen:

• Stap 1: Bepaal de waarde van uw vermogen. Dit is de totale waarde van uw bezittingen (zoals aandelen, spaargeld, onroerend goed dat niet uw hoofdverblijf is) min uw schulden op 1 januari van het belastingjaar.
• Stap 2: Trek het heffingsvrij vermogen af. Het deel van uw vermogen dat boven dit bedrag uitkomt, is uw grondslag sparen en beleggen.
• Stap 3: Bereken het fictieve rendement. Over de grondslag sparen en beleggen wordt een fictief rendement berekend. Dit rendement is opgebouwd uit verschillende percentages voor spaargeld en beleggingen, die jaarlijks worden vastgesteld.
• Stap 4: Bereken de verschuldigde belasting. Over het berekende fictieve rendement betaalt u de Box 3-belasting tegen het dan geldende tarief.

Rekenvoorbeeld voor Box 3-belasting op aandelen (situatie 2026)

Stel, u heeft op 1 januari 2026 een vermogen van €150.000, volledig bestaande uit aandelen. Voor 2026 hanteren we in dit voorbeeld een heffingsvrij vermogen van €57.000 (dit bedrag wordt jaarlijks aangepast en dient hier als illustratie). Het fictieve rendement voor beleggingen is in dit voorbeeld 6,09% (ook dit percentage wordt jaarlijks aangepast en is hier een illustratie voor 2026). Het belastingtarief in Box 3 is in dit voorbeeld 36% (dit percentage wordt jaarlijks aangepast en is hier een illustratie).

1. Vermogen boven heffingsvrij vermogen:
   €150.000 (waarde aandelen) - €57.000 (heffingsvrij vermogen) = €93.000
2. Fictief rendement op beleggingen:
   €93.000 x 6,09% = €5.663,70
3. Box 3-belasting:
   Over het berekende fictieve rendement betaalt u de Box 3-belasting tegen het dan geldende tarief.
   €5.663,70 x 36% = €2.038,93

In dit voorbeeld betaalt u dus €2.038,93 aan Box 3-belasting over uw aandelenvermogen. Dit bedrag is een belasting op het veronderstelde rendement, niet op de daadwerkelijke winst die u uit verkoop of dividend heeft behaald.

Mocht u in werkelijkheid een lager rendement hebben behaald dan het berekende fictieve rendement, dan kunt u geld terugvragen. U kunt dan opgeven hoeveel rendement u werkelijk heeft behaald met het formulier 'Opgaaf werkelijk rendement'.