Zijn brokers gratis?

Nee, brokers zijn in de praktijk nooit volledig gratis, hoewel sommige adverteren met 'gratis beleggen' of 'zero commission' diensten. Brokers zijn bedrijven met winstoogmerk en genereren inkomsten via diverse kanalen, zelfs als er geen directe transactiekosten in rekening worden gebracht. Het is belangrijk de verschillende kostenposten te begrijpen om een compleet beeld te krijgen van de werkelijke uitgaven bij het beleggen.

De bewering dat beleggen via een broker gratis is, is een veelvoorkomende misvatting. Hoewel sommige brokers adverteren met 'zero commission' of transactiekostenvrij beleggen, betekent dit doorgaans dat er geen directe kosten worden gerekend voor het plaatsen van orders. Dit aanbod is gericht op beleggers die geen onnodige kosten willen maken. Echter, dit betekent niet dat de broker geen inkomsten genereert. De auteur merkt op dat gratis brokerservices zelden écht gratis zijn. Dit werd duidelijk rond 2022-2023, toen bijvoorbeeld het 'gratis' kernselectie-aanbod bij DeGiro werd afgeschaft en ook Bux zijn model aanpaste. Het gratis aanbod van brokers zoals Bux en DeGiro bleek dus niet echt gratis te zijn, zoals in het afgelopen jaar is gebleken.

Brokers die 'gratis' beleggen aanbieden, dekken hun kosten en realiseren winst op andere manieren. Dit kan op verschillende manieren, die vaak minder transparant zijn dan directe transactiekosten. Hieronder staan de meest voorkomende inkomstenbronnen voor deze brokers:

• Fondskosten: Brokers kunnen inkomsten ontvangen via beheervergoedingen van de fondsen waarin je belegt, vooral bij eigen fondsen of specifieke kernselecties.
• Rente-inkomsten: Geld dat onbelegd op je rekening staat, kan door de broker worden gebruikt om rente op te verdienen. Ook kunnen zij rente vragen over geleend geld voor margin trading.
• Verhandelen van transacties: Sommige brokers verkopen de orderstroom van hun klanten aan derde partijen, die vervolgens profiteren van de spread (het verschil tussen de koop- en verkoopprijs) of de snelheid van uitvoering.
• Kosten voor aanvullende diensten: Hoewel de handel zelf gratis kan zijn, rekenen brokers vaak kosten voor extra diensten zoals het aanvragen van fysieke aandeelcertificaten, het aanbieden van marktinformatie op abonnementsbasis, of kosten voor het opnemen van geld.
• Valutakosten: Bij het handelen in buitenlandse valuta of op buitenlandse beurzen kunnen brokers een opslag rekenen op de wisselkoers.

Veel van de zogenaamde 'gratis' brokers, waaronder neobrokers, hanteren doorgaans geen depot- en accountbeheerkosten, wat een voordeel kan zijn ten opzichte van traditionele brokers. Een voorbeeld van een broker die geen orderkosten rekent, is Scalable Broker met zijn FREE Broker tariefmodel, met als uitzondering dat bestellingen op de European Investor Exchange en gettex €0,99 per trade kosten. Scalable Broker biedt ook sparplannen zonder orderkosten aan via dit model. Dit illustreert dat 'zero commission' brokers weliswaar gratis handelskosten toestaan, maar vaak extra kosten in rekening brengen voor andere diensten of onder specifieke voorwaarden.

Om de werkelijke kosten van beleggen te bepalen, is het essentieel om verder te kijken dan alleen de transactiekosten. Analyseer alle mogelijke kostenposten die een broker kan rekenen, zoals servicekosten, inactiviteitskosten, kosten voor data, en de kosten die verwerkt zijn in de producten zelf (Total Expense Ratio van ETF's of beleggingsfondsen). Een grondige vergelijking van de verschillende tariefmodellen is noodzakelijk om een weloverwogen keuze te maken die past bij jouw beleggingsstrategie en frequentie van handelen.